Ένα εντυπωσιακό βίντεο που καταγράφει την εξέλιξη του Υπερκαινοφανούς Αστέρα του Κέπλερ, χρησιμοποιώντας δεδομένα από το τηλεσκόπιο Chandra της NASA, έρχεται στο φως της δημοσιότητας. Οι παρατηρήσεις, που πραγματοποιήθηκαν σε διάστημα μεγαλύτερο των δύο δεκαετιών, συγκεκριμένα το 2000, 2004, 2006, 2014 και 2025, συνθέτουν ένα μοναδικό χρονικό της κοσμικής μεταμόρφωσης.
Ο Υπερκαινοφανής Αστέρας του Κέπλερ, ο οποίος πήρε το όνομά του από τον Γερμανό αστρονόμο Johannes Kepler, παρατηρήθηκε για πρώτη φορά το 1604. Σήμερα, οι αστρονόμοι γνωρίζουν ότι η έκρηξη προήλθε από έναν λευκό νάνο που ξεπέρασε μια κρίσιμη μάζα, είτε αποσπώντας υλικό από ένα συνοδό άστρο, είτε συγχωνευόμενος με έναν άλλο λευκό νάνο. Αυτός ο τύπος υπερκαινοφανούς, γνωστός ως Τύπου Ia, χρησιμοποιείται από τους επιστήμονες για να μετρήσουν την διαστολή του σύμπαντος.
Τα υπολείμματα υπερκαινοφανών αστέρων, τα πεδία συντριμμιών που απομένουν μετά από μια αστρική έκρηξη, συχνά λάμπουν έντονα στο φως των ακτίνων Χ, επειδή το υλικό έχει θερμανθεί σε εκατομμύρια βαθμούς από την έκρηξη. Το συγκεκριμένο υπόλειμμα βρίσκεται στον γαλαξία μας, περίπου 17.000 έτη φωτός από τη Γη, επιτρέποντας στο Chandra να δημιουργήσει λεπτομερείς εικόνες των συντριμμιών και των αλλαγών τους με την πάροδο του χρόνου. Αυτό το τελευταίο βίντεο, που περιλαμβάνει δεδομένα ακτίνων Χ από το 2000 έως το 2025, είναι το μακροβιότερο που έχει κυκλοφορήσει ποτέ από το Chandra, χάρη στη μακροζωία του τηλεσκοπίου.
“Η πλοκή της ιστορίας του Κέπλερ μόλις τώρα αρχίζει να ξεδιπλώνεται”, δήλωσε η Jessye Gassel, μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο George Mason University στη Βιρτζίνια, η οποία ηγήθηκε της έρευνας. “Είναι αξιοσημείωτο που μπορούμε να παρακολουθήσουμε αυτά τα απομεινάρια από αυτό το συντετριμμένο αστέρι να συγκρούονται με υλικό που έχει ήδη εκτοξευθεί στο διάστημα”.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το βίντεο για να δείξουν ότι τα ταχύτερα μέρη του υπολείμματος ταξιδεύουν με περίπου 22,2 εκατομμύρια χιλιόμετρα την ώρα (2% της ταχύτητας του φωτός), κινούμενα προς το κάτω μέρος της εικόνας. Παράλληλα, τα πιο αργά μέρη κινούνται προς την κορυφή με περίπου 6,4 εκατομμύρια χιλιόμετρα την ώρα (0,5% της ταχύτητας του φωτός). Αυτή η μεγάλη διαφορά στην ταχύτητα οφείλεται στο γεγονός ότι το αέριο στο οποίο ορμά το υπόλειμμα προς την κορυφή της εικόνας είναι πυκνότερο από το αέριο προς το κάτω μέρος. Αυτό δίνει στους επιστήμονες πληροφορίες σχετικά με τα περιβάλλοντα στα οποία εξερράγη αυτό το άστρο.
“Οι εκρήξεις υπερκαινοφανών αστέρων και τα στοιχεία που εκτοξεύουν στο διάστημα είναι η ζωοδόχος δύναμη των νέων άστρων και πλανητών”, δήλωσε ο Brian Williams από το Κέντρο Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA στο Greenbelt του Maryland, και κύριος ερευνητής των νέων παρατηρήσεων του Chandra στον Κέπλερ. “Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο συμπεριφέρονται είναι ζωτικής σημασίας για να γνωρίζουμε την κοσμική μας ιστορία”.
Η ομάδα εξέτασε επίσης τα πλάτη των άκρων που σχηματίζουν το κρουστικό κύμα της έκρηξης. Το κρουστικό κύμα είναι η ηγετική άκρη της έκρηξης και η πρώτη που συναντά υλικό έξω από το άστρο. Μετρώντας το πλάτος και την ταχύτητά του, οι αστρονόμοι συλλέγουν περισσότερες πληροφορίες τόσο για την έκρηξη του άστρου όσο και για το περιβάλλον του.
Το Marshall Space Flight Center της NASA στο Huntsville της Αλαμπάμα, διαχειρίζεται το πρόγραμμα Chandra. Το Chandra X-ray Center του Αστροφυσικού Παρατηρητηρίου Smithsonian ελέγχει την επιστήμη. Η κατανόηση των μηχανισμών αυτών των κοσμικών φαινομένων είναι ζωτικής σημασίας για την αποκάλυψη των μυστηρίων του σύμπαντος και της θέσης μας μέσα σε αυτό.
